Mehmet YİRUN-Mehmetcan ARSLAN/TEKİRDAĞ, – Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanı Dr. Öğretim Görevlisi Ahmet Bal, binaların depreme dirençli hale getirilmesi sürecinde, yangın riski ile karşı karşıya kalınabileceği uyarısında bulundu. Bal, “Güçlendirme için kullanılan malzemelerin büyük kısmı yanıcıdır. Çelik ve karbon fiberler de yangına karşı oldukça savunmasızdır. Bu nedenle binaları depreme karşı güçlendirirken, yangın riskini de göz önünde bulundurmalıyız. Yangına dayanıklı ve örtücü malzemelerle binaları kaplamak şart, açıkta bırakmamak gerekiyor” şeklinde konuştu.
Dr. Bal, eski ve depreme dayanaksız yapıların güçlendirilmesi sırasında dikkat edilmesi gereken hususları vurguladı. Türkiye genelindeki yapıların yaşlanmış durumuna destaçarak, deprem güçlendirmesi yapılırken yalıtım ve cephe değişikliklerinin önemine değindi. Güçlendirme için üç ana yöntemin mevcut olduğunu belirten Bal, “Ülkemizde yaygın olarak uygulanan yöntemler arasında betonarme mantolama, çelik ceketleme ve lifli polimer ile güçlendirme yer alıyor. Ancak bu tekniklerin her biri binalarda doğrudan kullanılmak için uygun değildir. Örneğin, karbon fiber kolonları kapladığınızda, üzerine ekstra bir cephe giydirmeye ihtiyaç duyarsınız. Cephe değişimlerindeyse, ya geleneksel malzemelerle yalıtım uyguluyorsunuz ya da güçlendirme sonrası giydirme cephe yapılması gerekiyor” dedi.
‘YANLIŞ HESAPLANMALAR CİDDİ HASAR YARATABİLİR’
Bal, cephe uygulamalarının olası bir depremin etkisini artırabileceğini kaydederek, “Giydirme cephe uygulamaları belli oranlarda taşıyıcı sisteme bağlanırken, bazı durumlarda bağlanmamaktadır. Bu iki durum, deprem anındaki bina davranışını etkileyebilir. Özellikle cam cepheler doğru hesaplanmadığında, hem rüzgar hem de depremde ciddi zararlar doğurabilir. Bu sebeple taşıyıcı sistemle bağlantılarımızı net bir şekilde kurmalıyız” ifadelerini kullandı.
‘YALITIM MALZEMELERİ YANGINA DAYANIKLI OLMALI’
Ahmet Bal, olası yangın anlarında binalarda kullanılan yalıtım malzemelerinin seçiminde dikkatli olunması gerektiğini belirtti. “2017 yılında İngiltere’de meydana gelen Grenfell Kulesi yangınında, 82 insan hayatını kaybetti. Bu olayda yangının yayılmasının en büyük nedenlerinden biri, binadaki sonradan yapılan cephe tadilatlarının neden olduğu havalandırma boşluklarıydı. Dolayısıyla, yalıtım malzemeleri yangını yaymamalı ve durdurmalı; cephe giydirme sisteminin de yalıtımla entegre olması gerekir. Yalıtım malzemelerinin yangına dayanıklı olması ve cephe sisteminin bu özelliklere uygun şekilde tasarlanması önemlidir. Aksi halde, boşluklar yangının yayılmasına neden olur” şeklinde konuştu.
‘DEPREM GÜÇLENDİRMESİ YAPARKEN YANGIN RİSKİNE DİKKAT EDİLMELİ’
Dr. Bal, “Binalara deprem güçlendirmesi yaparken, yangın riski ile karşı karşıya kalmamamız gerekiyor. Kullanılan malzemelerin büyük bölümü yanıcıdır. Hem çelik hem de karbon lifleri yangın konusunda dayanaksızdır. Bu nedenle, depreme direnç artırırken bu durumun yangınla ilişkisini kesmemiz şart. Fiziksel çevre ile uyumlu projeler geliştirmeliyiz. Doğru olan; güçlendirme yaparken cephelerin de deprem güvenliğini dikkate almak. Ayrıca, yangına karşı dayanıklı malzemelerin kullanılması kaçınılmaz. Örneğin, taş veya cam yünü gibi malzemelerle birlikte, güçlendirmelere alçı gibi yangına dayanıklı malzemelerin de dahil edilmesi gerekir” açıklamasında bulundu.
